Theo thông báo của EU, trong vòng đàm phán thứ 9 diễn ra tại Brussel các nhà thương thuyết của hai bên đã đạt được một thỏa thuận cơ bản làm nền tảng cho một Hiệp định thương mại nhiều tham vọng nhằm mở ra một khung pháp lý mới trong các quan hệ thương mại và đầu tư giữa EU với các nước Andex cùng tham gia.

Các chuyên gia của EU đánh giá rằng với việc kết thúc đàm phán này sẽ mở ra nhiều triển vọng cho các nhà xuất khẩu của tất cả các bên tham gia trong việc tiếp cận và xâm nhập thị trường đối với các sản phẩm rau củ, hoa quả, cá, ô tô, các sản phẩm điện tử, máy và thiết bị, rượu vang và đồ uống có cồn. Hiệp định chưa đề cập đến thương mại dịch vụ như bưu chính viễn thông, tài chính ngân hàng., vv…

Một trong những nguyên tắc cơ bản của Hiệp định là cam kết của các bên trong việc tôn trọng các quyền con người (nhân quyền) và sự phát triển kinh tế bền vững trên cơ sở bảo vệ và khuyến khích các quyền của người lao động và môi trường.

Hiệp định cũng đã đề ra lộ trình cắt giảm thuế quan đối với các sản phẩm công nghiệp và cá. Ngay từ khi Hiệp định có hiệu lực, 80% các sản phẩm công nghiệp của Peru khi xuất khẩu sang EU sẽ có thuế suất bằng 0 và đối với hàng công nghiệp của Colombia là 65%.

Đối với EU, Hiệp định này cho phép họ dỡ bỏ được các rào cản thuế quan đối với các sản phẩm công nghiệp, đặc biệt là đối với ô tô. Ngoài ra EU còn hướng tới cải thiện việc xâm nhập thị trường Peru và Colombia cho các sản phẩm của họ như rượu vang, rượu sâm banh rượu mùi và các sản phẩm sữa.

Còn Peru và Colombia giải thoát được mối quan ngại của họ về các sản phẩm nhạy cảm như chuối, đường và rượu rum.

Kể từ tháng 7/2009, Peru và Colombia là 2 nước còn lại trong các nước CAN (Hiệp hội các nước Andex) tiếp tục đàm phán Hiệp định Thương mại tự do với EU sau khi Ecuador đã từ bỏ đàm phán vì EU không tôn trọng các phán quyết của WTO trong cuộc chiến về chuối đã được giải quyết vào tháng 12 năm ngoái.

Còn Bolivia thì đã rút khỏi đàm phán từ tháng 11/2008 do bất đồng về ý thức hệ.

Cho tới thời điểm này ở Mỹ Latinh và Caribe mới chỉ có Chile và Mexico đã ký Hiệp định liên kết kinh tế bao gồm cả hiệp định thương mại tự do với EU.

Các nước Trung Mỹ như Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Honduras, Niacaragua và Panama hiện đang đàm phán một hiệp định tương tự với EU, dự kiến sẽ kết thúc đàm phán và ký kết nhân dịp cuộc gặp thượng đỉnh EU - Mỹ Latinh và Caribe vào ngày 18/ 5 tới.

Còn khối các nước thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR) hiện đang tích cực khởi động lại đàm phán hiệp định liên kết kinh tế chính trị đã rơi vào bế tắc từ năm 2004./.

(Thương vụ Việt Nam, 2/3/2010)