Phát biểu của Thứ trưởng Bộ Công Thương Lê Danh Vĩnh và Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nguyễn Phương Nga tại cuộc Họp báo ngày 23/12/2009 về quyết định của Hội đồng châu Âu gia hạn áp thuế chống bán phá giá thêm 15 tháng đối với giày mũ da xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường Châu Âu
Ngày 22/12/2009, Hội đồng Châu Âu đã quyết định gia hạn áp thuế chống bán phá giá thêm 15 tháng đối với giày mũ da xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường Châu Âu.
Việt Nam rất bất bình trước quyết định này. Đây là một quyết định không công bằng, không hợp lý, không phản ánh đúng thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh mặt hàng này tại Việt Nam, đi ngược lại tinh thần tự do hóa thương mại mà Liên minh Châu Âu vẫn thúc đẩy. Quyết định này ảnh hưởng bất lợi tới những người lao động nghèo tại một quốc gia đang phát triển còn nghèo như Việt Nam, gây thiệt hại cho các doanh nghiệp nhập khẩu, phân phối, bán lẻ và người tiêu dùng Châu Âu. Quyết định này cũng làm giảm hiệu quả các nỗ lực của Châu Âu trong hợp tác với Việt Nam xóa đói giảm nghèo.
Tiếp theo đó, Thứ trưởng Bộ Công Thương Lê Danh Vĩnh đã phát biểu với các phóng viên trong và ngoài nước như sau:
Thưa các quý vị,
Như chúng ta đã biết, ngày 22/12/2009, theo đề xuất của Ủy ban châu Âu, Hội đồng Châu Âu đã ra quyết định về việc gia hạn áp thuế chống bán phá giá thêm 15 tháng đối với giày mũ da xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường Châu Âu.
Trước hết, chúng tôi hết sức thất vọng và phản đối quyết định này của Hội đồng châu Âu. Trong suốt quá trình Ủy ban châu Âu chính thức tiến hành điều tra vụ việc này từ năm 2005 cho đến nay, Việt Nam đã nhiều lần khẳng định các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh giày dép Việt Nam không bán phá giá và việc Ủy ban Châu Âu xác định mặt hàng giày mũ da của Việt Nam bán phá giá là không công bằng, không khách quan và không phản ánh đúng bản chất vụ việc.
Đa số các doanh nghiệp Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ, hình thức sản xuất kinh doanh chủ yếu là gia công, thị phần giày da Việt Nam trong tổng mức nhập khẩu của Cộng đồng Châu Âu cũng chỉ ở mức trên dưới 10%, nên không thể dùng biện pháp bán phá giá nhằm bóp méo cạnh tranh, tạo sức mạnh thị trường và đe dọa việc sản xuất, kinh doanh của các nhà sản xuất của Cộng đồng Châu Âu.
Việc tính toán biên độ bán phá giá của Ủy ban Châu Âu đối với các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam là không công bằng và không phản ánh đúng thực tế sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp Việt Nam. Trong quá trình điều tra, Ủy ban Châu Âu sử dụng Brazil làm nước thay thế để tính toán biên độ phá giá cho Việt Nam đã dẫn đến những kết quả tính toán hoàn toàn sai lệch và làm bóp méo bản chất vụ việc vì Brazil có điều kiện hoàn toàn khác biệt so với Việt Nam. Ủy ban Châu Âu cũng đã thừa nhận những yếu tố khác biệt này nhưng vẫn sử dụng Brazil là nước thay thế trong việc tính toán biên độ phá giá cho Việt Nam.
Thực tế, trong hơn 3 năm chịu thuế chống bán phá giá, việc kim ngạch và thị phần xuất khẩu của Việt Nam đều giảm sút đáng kể trong khi giá xuất khẩu mặt hàng giày mũ da Việt Nam có xu hướng tăng lên cũng cho thấy Ủy ban Châu Âu đã không đánh giá vấn đề này một cách khách quan và công bằng đối với Việt Nam.
Bên cạnh đó, chúng tôi khẳng định mặt hàng giày mũ da nhập khẩu từ Việt Nam không gây ra thiệt hại và cũng không phải là nguyên nhân gây thiệt hại cho ngành công nghiệp giày Châu Âu
Những phân tích của chính Ủy ban Châu Âu đã cho thấy bên khởi kiện là các nhà sản xuất giày Châu Âu không phải gánh chịu những thiệt hại trong giai đoạn hiện nay, thị phần của các nhà sản xuất Châu Âu vẫn duy trì ở mức ổn định trong giai đoạn điều tra rà soát so với năm 2006.
Có nhiều yếu tố khách quan lẫn chủ quan khác nhau dẫn đến những tác động tiêu cực cho các nhà sản xuất giày Châu Âu mà không phải do việc nhập khẩu giày của Việt Nam vào thị trường Châu Âu gây ra. Ủy ban Châu Âu đã không xem xét một cách khách quan đầy đủ đến những tác động này và đánh giá đúng tác động từ hàng hóa nhập khẩu của Việt Nam tới ngành sản xuất giày Châu Âu, cụ thể là:
- Bản thân các điều kiện sản xuất giày của Châu Âu cũng không cho phép có thể sản xuất ra một lượng lớn sản phẩm giày dép đủ để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tại Châu Âu. Việc thiếu hụt một số lượng lao động có tay nghề và sẵn sàng làm việc trong lĩnh vực da giày cũng là một thách thức lớn đối với ngành công nghiệp giày Châu Âu.
Những vấn đề nội tại của ngành công nghiệp Châu Âu khiến cho chi phí sản xuất đầu vào tại Châu Âu ở mức cao hơn so với mặt bằng các nước khác chính là nguyên nhân cơ bản làm giảm khả năng cạnh tranh, dẫn đến giảm lợi nhuận của các nhà sản xuất giày Châu Âu.
- Thực tế cũng cho thấy do yếu tố hiệu quả về mặt kinh tế, các nhà sản xuất Châu Âu đang có xu hướng khá rõ ràng về việc dần chuyển dịch sản xuất sang các nước thứ ba.
Hơn nữa, ngành công nghiệp giày Việt Nam đã phải chịu những thiệt hại nặng nề do việc áp dụng thuế chống bán giá của Ủy ban Châu Âu.
Ngành công nghiệp da giầy Việt Nam là một ngành công nghiệp quan trọng sử dụng trên 650.000 lao động với đa số là lao động nữ - đang phải chịu tác động hết sức tiêu cực do đồng thời bị áp thuế chống bán phá giá đối với mặt hàng giày mũ da xuất khẩu sang cộng đồng Châu Âu và nhất là vừa qua Cộng đồng Châu Âu đã loại mặt hàng giày dép xuất khẩu của Việt Nam khỏi diện được hưởng ưu đãi thuế quan phổ cập (GSP) trong giai đoạn 2009 - 2011. Việc Ủy ban Châu Âu đưa Việt Nam ra khỏi diện được hưởng ưu đãi thuế GSP cho thấy sự nỗ lực của Việt Nam trong việc đa dạng hóa các mặt hàng xuất khẩu sang Liên minh Châu Âu và giảm sự phụ thuộc vào việc xuất khẩu mặt hàng da giày. Tuy nhiên, việc tiếp tục duy trì áp thuế chống bán phá giá, tạo ra nhiều khó khăn và tác động tiêu cực đến ngành giày của Việt Nam, trên thực tế là một quyết định đi ngược lại hoàn toàn với những nỗ lực này của Việt Nam.
Vì vậy, kim ngạch xuất khẩu giày dép của Việt Nam vào thị trường châu Âu đã giảm sút đáng kể. Trong 9 tháng đầu năm 2009, tổng kim ngạch giày dép xuất khẩu của Việt Nam vào Liên minh Châu Âu ước đạt 1,6 tỷ USD, giảm 11,2% so với cùng kỳ năm 2008.
Trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế toàn cầu cùng với tác động của thuế chống bán phá giá và việc Liên minh Châu Âu đã đưa ngành da giày Việt Nam ra khỏi diện được hưởng Quy chế ưu đãi thuế quan phổ cập (GSP) từ ngày 1/1/2009, những yếu tố này đã làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới hoạt động sản xuất, xuất khẩu của các doanh nghiệp Việt Nam và công ăn việc làm của hơn nửa triệu lao động, hơn nữa tạo ra một môi trường kinh doanh bất bình đẳng giữa Việt Nam với các nước xuất khẩu khác trong khu vực cũng xuất khẩu mặt hàng giày dép vào thị trường Liên minh Châu Âu.
Thực tế cũng cho thấy, việc tiếp tục các biện pháp chống bán phá giá không nhằm phục vụ cho lợi ích chung cho Cộng đồng Châu Âu mà chỉ nhằm bảo vệ lợi ích của một nhóm nhỏ các nhà sản xuất giày Châu Âu có năng lực cạnh tranh yếu kém và gây ra những tác động tiêu cực đối với các đầu tư, các nhà nhập khẩu, phân phối tại Châu Âu và quyền lợi của hàng triệu người tiêu dùng Châu Âu.
Đặc biệt trong bối cảnh suy thoái toàn cầu, việc người tiêu dùng Châu Âu không những không thể tiếp cận với hàng hóa có chất lượng tốt với giá cả hợp lý mà giá bản lẻ còn có xu hướng tăng lên sẽ gây ảnh hưởng không nhỏ tới quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng Châu Âu.
Vì vậy, việc áp thuế chống bán phá giá của Ủy ban Châu Âu không những đã gây tổn hại đến ngành công nghiệp da giày của Việt Nam mà còn gây tổn hại đến lợi ích chung của Cộng đồng châu Âu, trong đó có lợi ích chính đáng của chính các doanh nghiệp Châu Âu đang đầu tư, kinh doanh trong ngành giày dép tại Việt Nam, các nhà nhập khẩu, phân phối, bán lẻ, các nhà cung cấp dịch vụ hậu cần, nguyên vật liệu,… tại thị trường Châu Âu, đặc biệt là quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng Châu Âu.
Chúng tôi cho rằng, bản thân việc áp dụng biện pháp chống bán phá giá của EC cũng đã đi ngược lại chính sách tự do hóa thương mại của Liên minh Châu Âu.
Trong bối cảnh thế giới đang trải qua cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng mà những nước đang phát triển có thu nhập thấp và hoạt động xuất khẩu chiếm tỉ trọng lớn trong thu nhập quốc dân (GDP) như Việt Nam đang phải gánh chịu những tác động tiêu cực, nặng nề hơn cả, việc Hội đồng châu Âu ra quyết định gia hạn áp thuế chống bán phá giá thêm 15 tháng là đi ngược lại với chính sách nhất quán của Cộng đồng Châu Âu là ủng hộ, cố súy và thúc đẩy xu thế tự do hóa thương mại và kiên quyết phản đối, chống lại sự quay lại của chủ nghĩa bảo hộ, nhất là thông qua sự lạm dụng các công cụ phòng vệ thương mại như chống bán phá giá, đồng thời tiếp tục tăng cường và mở rộng các chương trình trợ giúp cho các nước chậm phát triển và đang phát triển có thu nhập thấp, trong đó có Việt Nam.
Hơn nữa, quyết định này cũng làm giảm tác dụng của các chương trình xóa đói giảm nghèo mà Cộng đồng Châu Âu đã dành c ho Việt Nam, đồng thời cũng đi ngược lại chính quan điểm của đa số nước thành thành viên Châu Âu tại cuộc họp của Ủy ban tư vấn chống bán phá giá ngày 19/11/2009.
Cuối cùng, việc tiếp tục áp dụng biện pháp chống bán phá giá đối với giày mũ da xuất khẩu của Việt Nam là không phù hợp với sự phát triển tốt đẹp của quan hệ kinh tế - thương mại song phương giữa Việt Nam và Cộng đồng Châu Âu.
Trong khi Việt Nam đang làm hết sức để tạo dựng môi trường kinh doanh thuận lợi cho các nhà đầu tư, trong đó có các nhà đầu tư Châu Âu, cũng như thúc đẩy các mối quan hệ hợp tác từ các nước Châu Âu, việc Hội đồng Châu Âu ra quyết định gia hạn áp thuế chống bán phá giá thêm 15 tháng đối với sản phẩm giầy mũ da xuất khẩu của Việt Nam theo đề xuất của Ủy ban Châu Âu đang gây ra quan ngại không chỉ trong các doanh nghiệp Việt Nam mà cả trong các nhà đầu tư, các đối tác kinh doanh hiện tại và tiềm năng của Việt Nam trong đó có cả những đối tác Châu Âu, làm ảnh hưởng tới sự phát triển tốt đẹp trong quan hệ kinh tế - thương mại giữa Việt Nam và Cộng đồng Châu Âu.
Xin chân thành cảm ơn quý vị!
|
|
