Ủy viên TW Đảng Frelimo Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt nói: “Toàn cầu hóa cần được xây dựng vì chủ nghĩa xã hội, vì lợi ích của người dân”.

Ủy viên TW Đảng Frelimo Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt nói: “Toàn cầu hóa cần được xây dựng  vì chủ nghĩa xã hội, vì lợi ích của người dân”.

Ngày 25/6/1962, Mặt trận Giải phóng Mô-dăm-bích (FRELIMO) ra đời. Tháng 2/1977, tại Đại hội III, Mặt trận FRELIMO tuyên bố chuyển thành Đảng FRELIMO lấy chủ nghĩa Mác Lê-nin làm nền tảng tư tưởng. Đảng FRELIMO đã lãnh đạo cuộc đấu tranh vũ trang của nhân dân Mô-dăm-bích chống thực dân Bồ, góp phần lật đổ chính quyền phát xít Bồ Đào Nha (25/4/1974). Ngày 25/6/1975, Chủ tịch FRELIMO, Xa-mô-ra Mác-xen tuyên bố thành lập nước CHND Mô-dăm-bích (nay là Cộng hòa Mô-dăm-bích).

Tháng 10/1994  cuộc tổng tuyển cử đa đảng đầu tiên ở Mô-dăm-bích đã bầu trực tiếp Tổng thống và 250 đại biểu Quốc hội. Ông Giô-oa-kim Chít-xa-nô, Chủ tịch Đảng FRELIMO đắc cử Tổng thống, Đảng FRELIMO giành được 129/250 ghế đại biểu Quốc hội. Ngày 9/12/1994, Tổng thống Giô-oa-kim Chít-xa-nô tuyên thệ nhậm chức và thành lập Chính phủ đoàn kết, hòa hợp dân tộc.

Cuộc tổng tuyển cử tháng 12/2004, ứng cử viên Đảng cầm quyền FRELIMO A-man-đô Gu-ê-bu-da đã trúng cử Tổng thống nhiệm kỳ 5 năm với 63% số phiếu. Đảng cầm quyền FRELIMO cũng giành thắng lợi áp đảo tại bầu cử Quốc hội với 62% số phiếu, nâng số ghế trong Quốc hội lên 160/250 ghế.

Đồng chí Mác-xe-li-nô Đốt-Xan-tốt luôn quan tâm đến thế hệ trẻ
            với câu nói nổi tiếng : “Thanh niên là nhựa sống của dân tộc”

Đồng chí Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt, sinh ngày 20/5/1929, nhà thơ, từng kinh qua các chức vụ Phó Tổng thống, Chủ tịch Quốc hội Mô-dăm-bích đã chèo chống đưa con thuyền cách mạng đến bến bờ vinh quang như ngày nay. Người dân Mô-dăm-bích luôn gọi đồng chí với cái tên: “ Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt = Frelimo”. Hiện nay, với cương vị Ủy viên TW, Ủy viên Hội đồng Nhà nước Mô-dăm-bích, đồng chí tiếp tục đóng góp cho sự nghiệp cách mạng của nhân dân Mô-dăm-bích.

Nhân dịp nhận nhiệm vụ tại đất nước này, Đại sứ Đặng Giang đã đến chào xã giao đồng chí  Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt và có cuộc trò chuyện lý thú.

Đồng chí Marcelino dos Santos: Tôi chúc mừng Đại sứ đến với đất nước Mô-dăm-bích chúng tôi. Chúng tôi rất vui mừng với việc mở lại Đại sứ quán Việt Nam tại đất nước chúng tôi.

Đại sứ Đặng Giang: Đây là một vinh dự lớn đối với cá nhân tôi được nhận nhiệm vụ tại đất nước Mô-dăm-bích tươi đẹp và hôm nay tôi vinh dự được gặp đồng chí Marcelino dos Santos, người bạn lớn của nhân dân Việt Nam. Đại sứ quán Việt Nam được mở lại nhằm thúc đẩy quan hệ hợp tác trên các lĩnh vực ưu tiên, truyền thống (nông nghiệp, y tế, giáo dục), mong muốn mở rộng sang lĩnh vực dầu khí, viễn thông, khai khoáng, đồng thời đóng góp vào công cuộc phát triển Mô-dăm-bích. Với đặc điểm tương đồng lịch sử, chính trị gắn bó, hai nước, hai dân tộc; sự ủng hộ, giúp đỡ lẫn nhau trong thời kỳ đầu tranh giành độc lập dân tộc và ngày nay trong sự nghiệp xây dựng đất nước; và tương đồng về điều kiện tự nhiên để phát triển, Việt Nam và Mô-dăm-bích có thể hỗ trợ, bổ sung cho nhau trong quá trình phát triển đất nước, đặc biệt là trong cuộc đấu tranh chung xóa đói, giảm nghèo ở mỗi nước.

Chúng tôi luôn ghi nhớ tình cảm tốt đẹp của đồng chí dành cho đất nước chúng tôi. Đồng chí đã giúp tìm địa điểm Đại sứ quán những năm 70. Chúng tôi luôn ghi nhớ mối quan hệ của đồng chí với một số nhà cách mạng lão thành của Việt Nam, đặc biệt là với Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Nhân dịp này, tôi hân hạnh tặng đồng chí cuốn sách viết về Đại tướng Võ Nguyên Giáp “ Memoirs of War General VO NGUYEN GIAP The General Headquarters in the Spring of Brilliant Victory”.

Đồng chí Marcelimo dos Santos: Vâng. Thật là vinh dự khi nói về Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Cảm ơn Đại sứ. Đối với tôi, Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một người bạn đặc biệt. Tôi được hân hạnh đón Đại tướng Võ Nguyên Giáp ở thủ đô Maputo khi Đại tướng sang thăm cũng như được gặp lại Đại tướng tại Việt Nam khi tôi sang đó vào dịp kỷ niệm 50 năm chiến thắng Điện Biên Phủ (07/5/1954 - 07/5/2004). Tuy nhiên, lần đó tôi rất tiếc không đi thăm Điện Biên Phủ. 

Đại sứ Đặng Giang: Tôi tin chắc rằng Ngài sẽ trở lại Việt Nam và thăm Điện Biên Phủ.

Đồng chí Marcelimo dos Santos: Vâng. Tôi rất mong có cơ hội như thế, nhưng không dám chắc. Đối với lịch sử chống thực dân, chiến thắng Điện Biên Phủ có ý nghĩa đặc biệt vì đó là nơi đầu tiên mà chế độ thực dân bắt đầu sụp đổ, từ đó bắt nguồn cho nhiều nơi khác trên thế giới, đặc biệt là châu Phi. Nhiều nước châu Phi coi đó như tấm gương để noi theo và giành được độc lập. Nói chung, nhiều nước châu Phi như An-giê-ri, Mô-dăm-bích, Ăng-gô-la, Dim-ba-bu-ê coi Việt Nam  là một người bạn rất gần gũi. Chiến thắng năm 1975 của Việt Nam là một phần lịch sử thế giới, chứ không chỉ của riêng Việt Nam. Các nước như Dim-ba-bu-ê giành được độc lập còn sau đó nữa, nhưng điều quan trọng là nó khẳng định tầm quan trọng của sự đoàn kết các nước chủ nghĩa xã hội và sự thất bại của các nước đế quốc trong việc chiếm đóng các nước thuộc địa. Sự thất bại của Mỹ, nước đế quốc lớn nhất thế giới lúc đó và bây giờ, cho thấy những vấn đề vốn có của họ và thời điểm thắng lợi của Chủ nghĩa Xã hội trước những năm 1990.

Đồng chí Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt đón Đại tướng Võ Nguyên Giáp
                     tại sân bay quốc tế Maputo năm 1980

Đại sứ Đặng Giang: Đồng chí vốn là người có những đánh giá sâu sắc tình hình quốc tế thời đó. Đồng chí nhìn nhận thế nào về thời đại ngày nay?

Đồng chí Marcelino dos Santos: Chỉ có con đường tiến lên Chủ nghĩa Xã hội là có thể giải quyết được mọi vấn đề. Trên mặt lý thuyết, CNXH được xây dựng để mang đến sự công bằng cho toàn dân lao động. Ngay cả toàn cầu hóa hiện nay, tại sao nó vẫn bị nhiều người trên thế giới phản đối? Và toàn cầu hóa hiện nay là cái gì? Là của Chủ nghĩa Tư bản. Theo tôi nghĩ thì toàn cầu hóa cần phải xây dựng một toàn cầu hóa vì chủ nghĩa xã hội, vì lợi ích của người dân. Theo tôi nghĩ, CNXH vẫn là cái đích mà con người hướng đến. Có điều, trong giai đoạn chuyển giao giữa CNTB và CNXH, chúng ta còn rất nhiều việc phải làm và thời gian chuyển giao còn lâu nữa mới thành công.

Chúng tôi có một lịch sử đáng để tự hào và học tập. Đó là: giá trị của hòa bình, giá trị của nhân văn. Làm sao xây dựng một con đường hòa bình cho đất nước và cho nhân loại? Đó là một câu hỏi lớn không chỉ đối với chúng tôi mà còn đối với cả loài người.

Đồng chí Mác-xe-li-nô Đốt Xan-tốt, UVTW Đảng Frelimo, Ủy viên Hội      đồng Nhà nước nước Cộng hòa Mô-dăm-bích tiếp Đại sứ Đặng Giang
 tại Trụ sở TW Đảng Frelimo.

Đại sứ Đặng Giang: Chúng tôi rất hân hạnh đến chào đồng chí ngày hôm nay. Chúng tôi hy vọng hoàn thành nhiệm vụ trong nhiệm kỳ công tác tại Mô-dăm-bích và đóng góp vào mối quan hệ song phương. Hiện nay, Đại sứ quán vẫn đang trong quá trình xây dựng. Khi chúng tôi hoàn thành, hy vọng mời đồng chí đến thăm và chúng tôi mong được thường xuyên gặp và nói chuyện với đồng chí./.